Climateware

ZORLUK

Alüminyum Sektöründe Karbon Yönetimi Kapsam 3 Odaklı Bir Disiplindir

Alüminyum kablo üretimi, elektrik eritme ve kablo çekme gibi yüksek enerji tüketen süreçleri içerir. Ancak sektörün asıl karbon yoğunluğu, hammadde aşamasından gelir: alüminyumun üretim sürecinde taşıdığı Kapsam 3 emisyonları, toplam emisyonların büyük bir kısmını oluşturur. Bu durum, karbon yönetimini yalnızca tesis içi operasyonlarla sınırlı tutmanın yetersiz kalmasına yol açar.

Karbon hesaplaması teknik bir işlem gibi görünse de asıl zorluk metodolojik ve organizasyonel katmanlarda yaşanır. Hangi verinin nereden toplanacağı belirsizdir, sorumluluklar dağınıktır, emisyon faktörleri keyfi seçilir, hesaplama mantığı belgelenmez. Bu koşullar altında karbon yönetiminin tutarsız raporlar üzerinden ilerlemesi, hem kurumsal karar alma süreçlerinde hem de düzenleyici hazırlıkta sınırlayıcı bir faktör haline geliyordu.

Coreal Alüminyum Kablo özelinde öne çıkan ihtiyaç alanları şunlardı:

• Enerji yoğun üretim süreçlerinin (eritme, kablo çekme) Kapsam 1 ve 2 emisyonlarının sistematik yönetimi
• Alüminyum hammaddesinin taşıdığı Kapsam 3 emisyonlarının metodolojik olarak hesaplanması ve takibi
• Tedarikçi-spesifik veri olmadığında Kapsam 3 hesaplamaları için tutarlı bir yaklaşım belirlenmesi
• Karbon verisinin denetime hazır, izlenebilir ve tekrarlanabilir şekilde yönetilmesi
• Karbon raporlamasının yıllık ve sıfırdan başlayan bir yük olmaktan çıkarılması

HEDEF

Sadece Rapor Üretmek Değil, Süreç İnşa Etmek

Coreal Alüminyum Kablo’nun hedefi, karbon yönetimini dönemsel bir uyum faaliyeti olmaktan çıkararak; standartlaştırılmış, sürdürülebilir ve kurumsal bir yönetim sistemine dönüştürmekti.

Hedeflenen yapı şu unsurları kapsıyordu:

• Tüm operasyonlarda ortak organizasyonel sınır ve metodoloji
• Kapsam 1–2–3 emisyonlarının üretimden hammadde tedariğine kadar bütüncül ve karşılaştırılabilir şekilde yönetilmesi
• Üçüncü taraf doğrulamaya hazır raporlama altyapısı
• Gelecek dönemlerde minimum eforla tekrarlanabilir süreçler

Amaç, yalnızca mevcut dönemi raporlamak değil; karbon ayak izi hesaplamasını uzun vadeli kurumsal karar alma süreçlerine entegre edecek bir temel oluşturmaktı.

YAKLAŞIM

Sistematik Karbon Yetkinliği İnşası

Proje, danışmanlık uzmanlığı ile dijital altyapının birlikte çalıştığı, çok katmanlı bir yaklaşımla yürütüldü.

Aşama 1: Organizasyonel Sınır ve Kurumsal Çerçeve
Organizasyonel sınırlar ve emisyon kapsamı GHG Protocol ile uyumlu biçimde tanımlandı. Üretim tesisi, enerji kullanımı ve tedarik zinciri dahil tüm emisyon kaynakları belirlendi; veri sahipliği ve sorumluluklar netleştirildi.

Sonuç: Tüm operasyonlar genelinde ortak bir metodolojik çerçeve ve net yönetim yapısı oluşturuldu.

Aşama 2: Standartlaştırılmış Veri Toplama Yapısının Kurulması
Kapsam 1–2–3 emisyonlarına ilişkin faaliyet verileri için standart veri toplama şablonları oluşturuldu. Enerji tüketimi, hammadde kullanımı, lojistik faaliyetler ve diğer operasyonel veriler için irtibat noktaları belirlendi ve süreç hakkında bilgilendirme yapıldı. Tüm süreçlerde ortak veri dili ve formatı benimsendi.

Sonuç: Kurumsal düzeyde karşılaştırılabilirlik sağlayan, tutarlı bir faaliyet veri altyapısı kuruldu.

Aşama 3: Kapsam 3 Odaklı Hesaplama
Alüminyum sektörünün kritik alanı olan hammadde Kapsam 3 emisyonları için hesaplama metodolojisi oluşturuldu. Alüminyumun birincil (primer) ve ikincil (geri dönüşüm) kaynaklara göre farklı emisyon profilleri için uygun faktörler belirlendi. Tüm operasyonlarda kullanılan emisyon faktörleri merkezi bir kütüphane altında yapılandırıldı. Varsayımlar ve metodolojik tercihler kurumsal çerçevede belgelendi.

Carbondeck’te bulunan Tedarikçi Analizi (Supplier Analytics) özelliği sayesinde bu metodoloji tedarikçi bazında uygulanabilir hale getirildi; hangi tedarikçiden ne ölçüde emisyon kaynaklandığı görünür kılındı ve tedarikçiler arasında karşılaştırma yapılmasına imkan tanındı.

Ön hesaplamayla başlayan süreç, dahili değerlendirme ve nihai hesaplamayla olgunlaştırıldı.

Sonuç: Hesaplama süreci, hammadde kaynağından ve tedarikçi tercihlerinden bağımsız şekilde tekrarlanabilir, izlenebilir ve karar destekleyici bir yapıya dönüştürüldü.

Aşama 4: Veriyi Tek Bir Yapıda Toplama ve Doğrulamaya Hazırlık
Tüm operasyonlardan gelen veriler tek bir kurumsal karbon envanterinde birleştirildi. Kapsam ve kategori bazında raporlama çıktıları üretildi, doğrulama gerekliliklerini destekleyen dokümantasyonlar ile izlenebilirlik sağlandı. Proje kapanış toplantısıyla dokümantasyonlar Coreal ile paylaşıldı ve gelecek raporlama döngüleri için yol haritası netleştirildi.

Sonuç: Denetime hazır, tutarlı ve şeffaf bir raporlama altyapısı oluşturuldu.

TEKNOLOJİNİN ROLÜ

Karbon Verisinin “Kurumsal Hafızaya” Taşınması

Carbondeck, bu projede karbon yönetimini dijital bir altyapı olarak konumlandırdı.

Carbondeck sayesinde:

• Tüm operasyonlardan gelen veriler tek bir sistemde toplandı
• Emisyon faktörleri ve hesaplama metodolojisi merkezi bir yapı altında yönetildi
• Carbondeck Tedarikçi Analizi ile tedarikçi bazında emisyon analizi ve karşılaştırma yapılabilir hale getirildi
• Kapsam ve kategori bazında esnek raporlama sağlandı
• Gelecek dönemler için tekrarlanabilir iş akışları kuruldu

Bu yapı, karbon verilerinin bireysel dosyalardan kurumsal hafızaya taşınmasını sağladı.

Özellikle Kapsam 3 açısından kritik olan Tedarikçi Analizi, emisyonların hangi tedarikçiden ne ölçüde kaynaklandığını görünür kılarak; tedarikçiler arasında karşılaştırma yapılmasına imkan tanıdı ve sürdürülebilir satın alma kararları için aksiyon alınabilir, veri temelli bir zemin oluşturdu.

SONUÇLAR

Ölçülebilir ve Sürdürülebilir Kurumsal Yetkinlik

Proje kapsamında şu çıktılar elde edildi:

• GHG Protokolü ile uyumlu, Kapsam 1–2–3 bazında eksiksiz kurumsal karbon baz yılı
• Alüminyum hammaddesi için Kapsam 3 emisyonları dahil hesaplama metodolojisi belgelendi
• Her sonucun altındaki veriye inilebilen izlenebilir veri akışı
• Üçüncü taraf doğrulamaya hazır raporlama altyapısı
• Gelecek dönemlerde minimum eforla sürdürülebilecek tekrarlanabilir süreçler

STRATEJİK ETKİ

Karbon Yönetiminin Kurumsal Karar Desteğine Dönüşmesi

Kurulan karbon altyapısı, Coreal Alüminyum Kablo için yalnızca düzenleyici uyum değil; hammadde tedarik stratejisi, enerji verimliliği optimizasyonu, tedarikçi değerlendirme ve uzun vadeli emisyon azaltım yol haritası için sağlam bir temel oluşturdu.

Karbon verileri raporlama amacıyla üretilen çıktılar olmaktan çıkarak, kurumsal karar alma süreçlerini besleyen stratejik bir veri katmanına dönüştü.

Sonuç

Coreal Alüminyum Kablo ile yaptığımız bu çalışma, alüminyum sektöründe karbon yönetiminin; Kapsam 3 odaklı metodoloji ve doğru dijital altyapı ile nasıl kurumsal bir yetkinliğe dönüştürülebileceğini ortaya koyuyor.

Semtrio’nun danışmanlık uzmanlığı ve Climateware’in dijital altyapısı ile kurulan bu yapı, hem bugünün raporlama ihtiyaçlarını karşılayan hem de gelecekteki düzenleyici gerekliliklere hazır, ölçeklenebilir bir karbon yönetim modeli sunuyor.